logotype
image1 image2 image3 image4 image5 image6 image7 image8 image9 image10 image11 image12 image13

Pawłowickie arboretum

Pawłowice należały do końca XIX w. do zakonu norbertanów, następnie cały ich majątek poddano sekularyzacji i ich właścicielem został Hugo von Haugwitz. Kolejne lata wiązały się ze zmianami właścicieli, ale najistotniejsze dla dalszego rozwoju Pawłowic było przejęcie ich w 1886 r. przez Heinricha von Korna, właściciela dużego wydawnictwa. Zafascynowana sztuką ogrodową rodzina Kornów postanowiła założyć tam swoją rezydencję. Projekt stworzył August Orth, budowę zakończono w 1891 roku. Niewątpliwie wpływ na tę decyzję miały tereny leśne znajdujące się we wsi. Na powierzchni nieco ponad 6 ha założyli park w stylu angielskim. Między 1886 a 1912 r. jego tereny rozrosły się do 10,3 ha, przy czym 1/3 stanowiły ogrody.

W zachodniej części parku Heinrich von Korn wybudował renesansowy pałac. W 1892 r. przekazał Pawłowice swojej córce, Marie von Schweinichen, oraz jej mężowi. Wkrótce zresztą objęli władanie także nad Zakrzowem i Psim Polem, które zostały prawnie dołączone do Pawłowic. Po kilkunastu latach małżonkowie zdecydowali się na rozbudowę zespołu pałacowo-parkowego: pałac zyskał południowe skrzydło i łącznik z przejazdem. Zgodnie z założeniem park przypałacowy łagodnie przechodził w niewielki las. W 1907 r. do majątku von Schweinichenów przyłączono jeszcze Biskupice Widawskie. Kiedy w 1910 r. zmarł mąż Marie, została ona właścicielką wszystkich czterech majątków i najprawdopodobniej właśnie wtedy zmieniła nieco koncepcję terenu.

Układ całego zespołu jest dość charakterystyczny dla śląskich majątków. Ważny punkt stanowi duże podwórze, sięgające do części wschodniej i północnej, ponadto w jego północnej stronie znajduje się część gospodarcza, a w południowej park. Pałac zamyka całość od wschodu, posiada wieżę i oranżerię. W centralnej części parku znajduje się staw, a na cyplu w jego północnej części wybudowano altanę w formie monopterosu - Glorietę, zwaną dawniej także… „świątynią dumania”. Ponadto na terenie majątku znajdował się domek myśliwski, domek ogrodnika, spichlerz, młyn, stajnie, obory oraz mostek (jako elementy romantyczny…).

W 1920 r. majątek przeszedł w ręce Ernsta, syna von Schweinichenów. Rodzina zarządzała majątkiem do 1945 roku. Dokładnie 16 lutego Pawłowice poddały się bez walki i zostały zajęte przez Niemców. Po zakończeniu działań wojennych teren ten stał się własnością Uniwersytetu Wrocławskiego i Politechniki Wrocławskiej, a w 1951 r. Wyższej Szkoły Rolniczej, która zmieniła go w rolniczy ośrodek doświadczalny. W 1956 r. uczelnia przebudowała wnętrze pałacu. Kolejny remont odbył się w 1976 r. i związany był z odbudową po pożarze dachu i poddasza. W 1996 r. cały ten teren został wpisany do rejestru zabytków. Natomiast w 2002 r. powstała nowa jednostka naukowo-dydaktyczna, Arboretum - Ośrodek Badań Dendrologicznych.

Brama główna znajduje się przy ul. Pawłowickiej. Tuż za nią rozpoczyna się ścieżka edukacyjno-przyrodnicza o długości 1,5 km. Spacerując można obejrzeć kolekcję pnączy, kępę różaneczników, kolekcję wierzb czy łęgi. Na terenie arboretum znajdziecie 8 tablic informacyjnych, dotyczących m.in. pomników przyrody w Polsce, rze(cz)ki Dobra czy łęgu jesionowo-olszowego. Przy niektórych roślinach znajdują się tabliczki z informacjami o nazwie, pochodzeniu, wyglądzie kwiatów czy owoców danej rośliny. Na innych znajdziecie tylko mały identyfikator z nazwą w języku polskim i łacińskim.

Wstęp do arboretum jest darmowy. Spacerować można codziennie: od poniedziałku do soboty od godz. 9 do 17, w niedziele do 18. Park nie jest może tak zadbany jak Ogród Botaniczny, ale jeśli nie lubicie w czasie spacerów przeciskać się w tłumie, to zachęcamy :)

2018  Spacerem Po Wrocławiu